VLIZine logo

VLIZINE

jrg. 16, nr. 1 (januari 2015)
Hét e-zine met praktische informatie over onderzoek en beleid door en voor Vlaamse mariene wetenschappers.
Maandelijkse uitgave, naar keuze met wekelijkse/dagelijkse updates [abonnement aanpassen]

V.U.: Jan Mees - Vlaams Instituut voor de Zee (VLIZ)
Redactie: Jan Seys, Nancy Fockedey, Karen Rappé


1. Kalender
1.1. Week van de Zee 2015 ... Zee(r) gezond!
1.2. Ocean Past V in Tallinn
1.3. Gedetailleerd programma van de VLIZ Jongerencontactdag 2015 bekend
1.4. Symposium '20 meters under water': archeologie ter hoogte van Maasvlakte 2
1.5. Beheer van duinen en riviermondingen als thema voor internationale conferentie
1.6. Zeebad voor leerkrachten 2015

2. Publicaties
2.1. VIRA2014: nieuw overzicht van de Vlaamse visserij- en aquacultuursector
2.2. Marine Regions datasysteem geÔntegreerd met gelijkaardige initiatieven

3. Vacatures, beurzen en fondsen
3.1. IMARES zoekt een Deskundige GIS, databeheer en ruimtelijke analyse
3.2. Vijfde Interreg-programma 2-ZeeŽn vaart uit
3.3. CoŲrdinator en deskundige kusterfgoed
3.4. SAHFOS in Plymouth zoekt planktonanalist
3.5. Eurofleets sponsort zomercursus in Adriatische Zee
3.6. JPI Oceans: Joint call voor projectvoorstellen rond microplastics
3.7. Kleinschalige projecten duurzame ontwikkeling Vlaamse zeevisserijgebied

4. Varia
4.1. Hondshaai - Vis van het Jaar 2015: een wetenschappelijk verantwoorde keuze
4.2. Erasmus Mundus master cursus Marien Ruimtelijke Planning
4.3. 2014 wel een heel druk jaar voor de Sea Level Station Monotoring Facility
4.4. Nieuw multifunctioneel vaartuig in de maak: SIRIUS
4.5. BBC zoekt jouw oceaanverhaal voor haar nieuwe docureeks 'Ocean: New Frontiers'
4.6. Marien onderzoek en beleid in het Regeerakkoord van de Federale Regering

1.1. Week van de Zee 2015 ... Zee(r) gezond!
Tijdens de negentiende Week van de Zee (24 april tot 10 mei 2015) zal de Ďgezondeí zee in de kijker staan. De zee als een plaats om je uit te leven of tot rust te komen. Kleuters, kinderen, jongeren en ouderen: allemaal kunnen ze terecht op tal van activiteiten waarbij een gezonde neus halen een eerste voorwaarde is.
De Week van de Zee is ervoor iedereen! Maar er zijn twee verschillende programma’s. Tijdens de weekends kan je aan de kust genieten van een keur aan activiteiten met aandacht voor gezinnen, kinderen, wandelaars, natuurverslaafden… Tijdens de week kan het onderwijs deelnemen aan honderden workshops, veldwerkactiviteiten, wandelingen...
Het programma is momenteel in volle ontwikkeling. Bereid je alvast voor met de informatie die ter beschikking wordt gesteld via de website van Week van de Zee, de Facebookpagina Week van de Zee en de activiteitenkalenders van de verschillende kustgemeenten.
Iedereen is alvast welkom op de start van de 19de editie op vrijdag 24 april 2015! Er wordt gestart met een wandeldag 'Wandelen is Zee(r) gezond'.

Link: www.weekvandezee.be

[naar boven]

1.2. Ocean Past V in Tallinn
Deze internationale conferentie biedt een multidisciplinair perspectief op de historiek van onze interactie met het leven in de oceaan. De Ocean Past Initiatief (OPI) plant deze meeting over marien historisch onderzoek tussen 18 en 20 mei 2015 in Tallinn, de hoofdstad van Estland.
Deze conferentie moet zowel ecologen - die studies uitvoeren van socio-ecologische systemen zoals vb. Europese schorren, Noord-Atlantische visserij - als historici, archeologen, sociologen en geografen aantrekken die de impact van de mens op de onderwaterwereld onderzoeken. Wil je zelf je onderzoek voorstellen? Dan moeten de abstract uiterlijk tegen 1 februari 2015 het conferentiesecretariaat bereiken.
Link: http://hmap.sea.ee/index.php/oceans-past-conference

[naar boven]

1.3. Gedetailleerd programma van de VLIZ Jongerencontactdag 2015 bekend
We kijken uit om je te verwelkomen in Brugge op vrijdag 20 februari 2015. Een boeiend programma dat inkijk geeft in het actuele onderzoek van de Vlaamse mariene wetenschappers, moet je zeker kunnen overtuigen om deel te nemen. Snel registreren is de boodschap, want het aantal plaatsen is beperkt.
Link: www.vliz.be/jcd/nl

[naar boven]

1.4. Symposium '20 meters under water': archeologie ter hoogte van Maasvlakte 2
Op 5 en 6 maart 2015 is het verzamelen geblazen in Rotterdam voor een tweedaags colloquium, inclusief excursie, rond het archeologisch-paleontologische onderzoeksproject dat de havenuitbreiding flankeerde.
Onderwaterlandschappen, maritieme archeologie en fossielen gevonden in of nabij een zeeomgeving komen hierbij aan bod en beperken zich niet tot de vondsten van Maasvlakte 2. Bij genoemde havenuitbreiding bracht het flankerend onderzoek naar sporen uit het verleden spectaculaire resultaten naar boven.†Uniek aan dit†tweedaags colloquium, georganiseerd door het Havenbedrijf Rotterdam,†is alvast dat kan worden deelgenomen aan een door experten geleide excursie in het gebied. Registreren kan via de website.
Link: www.20metersunderwater.nl

[naar boven]

1.5. Beheer van duinen en riviermondingen als thema voor internationale conferentie
Hou alvast 16-18 september 2015 vrij in je agenda. Dan vindt immers de internationale conferentie 'Dunes & Estuaries 2015: Restoration of Tidal & Estuary Areas' plaats in Crowne Plaza (Brugge).
Initiatiefnemer is het Agentschap Natuur en Bos, dat eerder - met een boeiend programma en 175 deelnemers uit 16 landen - al het succesvolle 'Dunes & Estuaries 2005' organiseerde in Koksijde. Ook nu weer staat het beheer en herstel van Europese kustduinen en estuaria centraal. Verdere informatie volgt binnenkort op hun website of kan opgevraagd worden bij dunes-estuaries2015@momentum-pco.be

[naar boven]

1.6. Zeebad voor leerkrachten 2015
VLIZ organiseert het Zeebad als bijscholing voor leerkrachten die actief willen gaan werken met modules en praktische oefeningen binnen het educatief project Planeet Zee. De eerstvolgende editie op woensdagnamiddag 25 februari 2015 staat volledig in het teken van de lessen aardrijkskunde.
Thema's als 'Oceaanlandschappen', 'Geomorfologie van kust en zee' en 'Het Belgisch weer en de zee' worden door experten in hun vakgebied uitvoerig behandeld. Het Zeebad verwelkomt dr. David Van Rooij (RCMG/UGent), dr. Vera Van Lancker (KBIN - OD Natuur) en Fritz Buyl (Oceanografisch Meteorologisch Station) voor drie boeiende lezingen aan de Arteveldehogeschool te Gent.
Het Zeebad is een initiatief van VLIZ, maar voor deze gelegenheid werd samenwerking gezocht met de Vereniging Leraars Aardrijkskunde VLA - werkgroep Oost-Vlaanderen.
Bezoek de website voor meer praktische informatie. Inschrijven kan nog tot 15 februari 2015 via evy.copejans@vliz.be.
Link: http://www.planeetzee.be/zeebad

[naar boven]

2.1. VIRA2014: nieuw overzicht van de Vlaamse visserij- en aquacultuursector
Het Visserijrapport (VIRA), van het Departement Landbouw en Visserij, verscheen voor de tweede keer als aparte publicatie. Het beschrijft de visserij en de aquacultuur in Vlaanderen op basis van structurele, economische, sociale en milieu-indicatoren. De huidige editie besteedt veel aandacht aan het nieuwe gemeenschappelijke visserijbeleid, schetst bovendien internationale ontwikkelingen.
Link: http://lv.vlaanderen.be/nl/nieuws/tweede-visserijrapport-een-feit

[naar boven]

2.2. Marine Regions datasysteem geÔntegreerd met gelijkaardige initiatieven
Onlangs heeft VLIZ een grote update doorgevoerd van www.marineregions.org, het datasysteem waarin je mariene plaatsnamen en de geografische grenzen van zeegebieden wereldwijd terugvindt. De gegevens uit twee andere internationale gazetteers werden geÔntegreerd.
Meer dan 6100 namen van onderzeese elementen uit de gazetteers die onderhouden worden door GEBCO Sub-Committee on Undersea Feature Names (IHO-IOC) en de USBGN Advisory Committee on Undersea Features (VSA) werden aangevuld op een gestandaardiseerde manier. Voor deze nieuwe zeebodementiteiten vindt u informatie over de coŲrdinaten, met bijhorende kaart, de verschillende synoniemen, de oorsprong van de naam, wanneer de plek ontdekt werd, enz.
Link: http://www.marineregions.org/gazetteer.php?p=list&source_id=338&preferred=1

[naar boven]

3.1. IMARES zoekt een Deskundige GIS, databeheer en ruimtelijke analyse
Heeft u enige jaren ervaring op het gebied van GIS , databeheer en analyse? En bent u ten minste bekend met de software pakketten .ESRI ARCGIS, Microsoft Office Access en Excel inclusief programmering met VBAM? En heeft u affiniteit of ervaring met (marien) ecologisch onderzoek? Dan is deze vacature misschien iets voor u!
Het Nederlandse IMARES, Institute for Marine Resources & Ecosystem Studies, is een onderzoeksinstituut dat zich richt op strategisch en toegepast marien ecologisch onderzoek. De functie is gepositioneerd binnen de afdeling Ecosystemen. De sollicitatie moet ingediend worden via de online sollicitatiemodule uiterlijk op 15 februari 2015. Alle informatie is te lezen via de link:

Link: http://www.wageningenur.nl/nl/Werken-bij/Vacatures/Show/GIS-databeheer-en-ruimtelijke-analyse-deskundige-1.htm

[naar boven]

3.2. Vijfde Interreg-programma 2-ZeeŽn vaart uit
Het Europese Interreg-2-zeeŽn-programma biedt kansen om projecten op te zetten voor ons kustgebied en de Schelde. Het wil grensoverschrijdende partnerships stimuleren die effectief tastbare resultaten kunnen afleveren op het terrein tegen 2020. De eerste projectoproep van het programma 2014-2020 werd onlangs gelanceerd. Men kan nog tot 16 februari 2015 een digitale conceptnota indienen.
Het doel van dit financieringskanaal is het ontwikkelen van de concurrentiekracht en het duurzame groeipotentieel van de maritieme en niet-maritieme troeven in het 2-zeeŽn gebied. Dit gebied werd sinds de vijfde programmaoproep licht uitgebreid en omvat voor BelgiŽ de provincies West-Vlaanderen, Oost-Vlaanderen en Antwerpen.
Er moet grensoverschrijdend worden samengewerkt met entiteiten in het Verenigd Koninkrijk (zone† Cornwall tot Norfolk), Noord-Frankrijk (Rťgion Nord-Pas de Calais, Somme en Aisne) en Nederland (Zeeuws-Vlaanderen, overig Zeeland, Delft en Westland, Rijnmond, West-Noord-Brabant, Zuid-Oost Zuid-Holland, agglomeratie Leiden en mogelijks uitgebreid tot Noord-Naderland).††
De Vlaamse facilitator en de provinciale adviseurs staan ter beschikking voor hulp en advies. Voor meer info: dries.debruyne@west-vlaanderen.be
Link: http://www.west-vlaanderen.be/overdegrens/gebiedenbeleid/subsidies/Paginas/Interreg-2-Zee%c3%abn.aspx

[naar boven]

3.3. CoŲrdinator en deskundige kusterfgoed
De kustgemeenten Blankenberge, De Haan, Oostende en Middelkerke bundelden de krachten om samen en overkoepelend een cultureel erfgoedbeleid uit te werken. Voor de opgerichte projectvereniging en een erfgoedcel ĎKusterfgoedí is men op zoek naar een coŲrdinator en een deskundige.

De erfgoedcel krijgt als opdracht mee het roerend en immaterieel erfgoed van de kustregio in het algemeen, en van de vier partnergemeenten in het bijzonder, in kaart te brengen, te helpen bewaren en bekend te maken bij het publiek. Hiervoor zal intens moeten worden samengewerkt met lokale en bovenlokale erfgoedpartners, zowel professionele actoren als vrijwilligers.
Lees meer over de vacature voor coŲrdinator en deskundige.†


Link: www.vvbad.be/vacatures/

[naar boven]

3.4. SAHFOS in Plymouth zoekt planktonanalist
De Sir Alister Hardy Foudation for Ocean Science (SAHFOS) staat bekend om zijn lange tijdsreeksen van planktonwaarnemingen. Sinds 1931 verzamelen "ships of opportunity" voor hen stalen langsheen hun vaste vaarroutes door middel van Continuous Plankton Recorders (CPR). Men zoekt er een analyst om het team te vervoegen dat de microscopische analyses doet.
Link: http://www.sahfos.ac.uk/about-us/vacancies/analyst-vacancy.aspx

[naar boven]

3.5. Eurofleets sponsort zomercursus in Adriatische Zee
Het Eurofleets2-programma biedt studenten in de mariene wetenschatten de kans om mee te dingen voor een gratis zomercursus "Praktische Oceanografie". De geselecteerde kandidaten mogen tussen 16 en 27 juni 2015 mee op een veldtrip in de Adriatische zee aan boord van het onderzoeksschip RV Bios DVA.
Nog tot 8 februari† kunnen kandidaten (nog niet of net gediplomeerd)†† solliciteren voor gratis deelname.
Link: http://www.eurofleets.eu/np4/432.html

[naar boven]

3.6. JPI Oceans: Joint call voor projectvoorstellen rond microplastics
De nieuwe oproep van de Joint Programming Initiative Healthy and Productive Seas and Oceans - in het kort JPI Oceans genoemd - heeft een budget van meer dan 6,0 miljoen euro bijeen om de kennis te verhogen rond microplastics. Welke zijn de beste analytische methoden voor het identificeren en kwantificeren ervan? Wat is hun verspreiding in mariene systemen? Welke ecotoxicologische effecten hebben ze op mariene organismen? ...
Onze kennis over de oorsprong, de groottefracties, de hoeveelheden en ruimtelijke variabiliteit van microplastics in mariene systemen is nog steeds beperkt. Tevens zijn de toxicologische en ecologische effecten op mariene organismen en uiteindelijk ook op de menselijke gezondheid nog onvoldoende bestudeerd. Als we de mariene habitats en de veiligheid van mariene hulpbronnen en vis- en zeevruchten willen bewerkstelligen, dan is transdisciplinair onderzoek op Europese schaal noodzakelijk.
Dit soort nieuwe, complexe en sectoroverschrijdende onderzoeksuitdagingen maken een sterke coŲrdinatie van onderzoek en monitoring noodzakelijk. Gezamenlijke onderzoeksprogrammering ('Joint Programming') maakt het mogelijk voor individuele landen om hun onderzoeksmiddelen efficiŽnter te investeren en een probleem op een meer geÔntegreerde en coherente manier aan te pakken op Europees niveau. Lees hier meer over JPI Oceans.
Voor deze oproep hebben BelgiŽ, Frankrijk, Duitsland, Ierland, Nederland, Noorwegen en Zweden een totaal bedrag van meer dan 6,0 miljoen euro gereserveerd. Naast de hierboven genoemde financiŽle partners nemen ook ItaliŽ, Spanje en het Verenigd Koninkrijk expliciet deel met bijdragen in natura.
Voorstellen kunnen ingediend worden tussen 10.02.2015 en 31.03.2015.
Link: http://www.jpi-oceans.eu/news-events/news/pre-anncouncement-joint-call-proposals-microplactics

[naar boven]

3.7. Kleinschalige projecten duurzame ontwikkeling Vlaamse zeevisserijgebied
Personen met een innoverend projectidee om het Vlaamse zeevisserijgebied op korte termijn op een duurzame manier te verbeteren, kunnen tot en met 6 februari een aanvraag tot overheidssteun indienen. Projecten die voor oktober 2015 inzetten op de verhoging van de toegevoegde waarde van visserijproducten, de diversificatie van activiteiten of de opleiding van werknemers in de visserijsector of projecten die de rol voor vrouwen in de visserij versterken of staan voor een duurzaam beheer van de kust en het mariene milieu, komen in aanmerking.
Deze video brengt een greep uit enkele resultaten na 3 jaar gedreven werking van de Plaatselijke Groep van het Europees visserijfonds. Je ziet enkele bottom-up projecten die werden ondersteund om bij te dragen tot een duurzame ontwikkeling van de regio.
Link: http://www.west-vlaanderen.be/nieuws/Paginas/20150108_visserijfonds_0066.aspx

[naar boven]

4.1. Hondshaai - Vis van het Jaar 2015: een wetenschappelijk verantwoorde keuze
Elk jaar verkiest de VLAM (Vlaams Centrum voor Agro- en Visserijmarketing) samen met de visserijsector de "Vis van het Jaar". Experts van het Instituut voor Landbouw- en Visserijonderzoek (ILVO) verleenden hiervoor advies over de staat van de bestanden van alle genomineerde vissoorten. De keuze viel uiteindelijk op hondshaai, een kleine haaiensoort die zeer regelmatige door Vlaamse vissers wordt aangeland maar zeer slecht gekend is bij het bredere publiek. De goede toestand van de beviste hondshaaibestanden maakt van deze soort een verantwoorde keuze.
Lees meer over het wetenschappelijk advies:
Link: http://iturl.nl/sn_E3

[naar boven]

4.2. Erasmus Mundus master cursus Marien Ruimtelijke Planning
De Erasmus Mundus MSc Marien Ruimtelijke Planning (MRP) - mede gefinancierd door de Europese Commissie - is een tweejarige geavanceerde professionele masteropleiding, waaraan drie hoog gewaardeerd Europese universiteiten deelnemen: Universitŗ Iuav di Venezia, de Universiteit van Sevilla en de Universiteit van de Azoren. De deadline voor inschrijving voor deze cursus is 10 februari 2015.

Ruimtelijke ordening op zee wordt nu al geÔmplementeerd in alle 23 EU kustlidstaten en in een toenemend aantal landen over de hele wereld. Dit biedt interessante vooruitzichten op een job in het mariene beleid. In de komende jaren, zal er een sterke behoefte zijn aan specialisten die opgeleid zijn om mariene ruimtelijke planning aan te pakken van al zijn dimensies. Meer informatie en inschrijving via:


Link: www.iuav.it/msp

[naar boven]

4.3. 2014 wel een heel druk jaar voor de Sea Level Station Monotoring Facility
Acht jaar geleden werd de website van de Sea Level Station Monitoring Facility opgestart. Ondertussen bedient dit systeem 785 getijmeters wereldwijd en toont het voor elk station de actuele hoogte van het getij in "nearly real time". In 2014 werden 52 extra stations toegevoegd. De website - ontwikkeld en onderhouden door VLIZ voor UNESCO/IOC - wordt alsmaar bij een breder publiek bekend en werd in het afgelopen jaar 384 miljoen keer geconsulteerd. Een absoluut record!
In 2014 werden er 52 getijmeter uit 12 landen toegevoegd aan het systeem: Chili, China, Groenland, Frankrijk, IndonesiŽ, IsraŽl, Jamaica, Mexico, Monaco, Nieuw-Zeeland, Nicaragua, Spanje.
Dat UNESCO IOC op 9 en 10 september 2014 een grote internationale tsunami-oefening (IOWAVE14) heeft gehouden in de 24 landen die deel uitmaken van het "Indian Ocean Tsunami Warning and Mitigation System" heeft zeker bijgedragen tot een spectaculaire toename in de bekendheid van de website. Eťn derde van het totale aantal hits van dit jaar viel in de maand september en de sindsdien wordt de gauges-site nog steeds heel intensief gebruikt.
Link: www.ioc-sealevelmonitoring.org/map.php

[naar boven]

4.4. Nieuw multifunctioneel vaartuig in de maak: SIRIUS
De Vlaamse regering heeft op 19 december 2014 haar goedkeuring gegeven aan de bouw van een nieuw multifunctioneel vaartuig voor de Noordzee.
De SIRIUS zal op termijn de ZEEHOND vervangen, die door de Vlaamse overheidsrederij VLOOT vanuit Oostende zal opereren op de Noordzee. Het nieuwe vaartuig zal multifunctioneel inzetbaar zijn voor o.a. search & rescue, zeevisserijcontrole, het uitzetten en onderhouden van boeien, hydrografische en hydrologische metingen en peilingen op de Noordzee en Schelde, specifieke onderzoeksopdrachten, opleidingen voor het Vlaams maritiem onderwijs en tal van andere opdrachten die passen in een toekomstgericht Noordzee- en havenbeleid.
Link: http://www.welkombijvloot.be/c/nieuwsberichten/17026

[naar boven]

4.5. BBC zoekt jouw oceaanverhaal voor haar nieuwe docureeks 'Ocean: New Frontiers'
De 'Natural History Unit' van de BBC, de makers van 'Blue Planet', richten zich opnieuw naar de oceaan voor een zevendelige reeks dat uitkomt in 2017 - Ocean: New Frontiers. 'Ocean' wil recent zeewetenschappelijke doorbraken belichten, ongelofelijk mooie oceaanlocaties ontsluieren, bijzonder gedrag van soorten en opmerkelijk nieuwe zeewezens in beeld brengen, maar wil nog extra input van de zeewetenschappers zelf.
Via innovatieve wetenschappen en technologie willen ze het publiek naar de 'nieuwe grenzen' van onze oceaan brengen. Met de reeks hebben ze de ambitie om een radicale verandering te brengen in de manier waarop de mens zich verbonden voelt met de oceaan. Jouw zeeonderzoek kan daartoe bijdragen. BBC wil spraakmakend onderzoek, zowel lokaal als internationaal in de kijker zetten en daarvoor hebben ze inspiratie nodig van de zeewetenschappers zelf. Ze roepen daarom op om jouw oceaanverhaal te delen met hen. Wie weet draagt finaal jouw dagdagelijkse taak bij aan deze veelbelovende televisiereeks. Het zeewetenschappelijk onderzoek dat door Belgen wereldwijd uitgevoerd wordt kan hiervoor zeker in aanmerking komen. Aarzel dus niet om van deze unieke kans gebruik te maken.
Via http://newfrontiers.oceanleadership.org/your-ocean-story/ kan je jouw oceaanverhaal indienen. Voorzie daarvoor een abstract (max. 5000 karakters), een planning van toekomstig veldwerk (periode 2015 - begin 2017) (max. 5000 karakters), referenties naar publicaties, website, etc. alsook wat foto- of videomateriaal.
Link: http://newfrontiers.oceanleadership.org/your-ocean-story/

[naar boven]

4.6. Marien onderzoek en beleid in het Regeerakkoord van de Federale Regering
Op de website van het Compendium voor Kust en Zee wordt een beknopt overzicht gegeven van concrete acties en maatregelen die opgenomen werden in het Regeerakkoord van de federale regering (2014) en die het (marien) onderzoek en het marien en maritiem beleid aanbelangen.
Link: http://www.compendiumkustenzee.be/nl/regeerakkoord-federale-regering-2014

[naar boven]




Copyright © 2015 Vlaams Instituut voor de Zee - www.vliz.be
InnovOcean site · Wandelaarkaai 7 · 8400 Oostende