|
|
VLIZINE |
Het Vlaams Instituut voor de Zee (VLIZ) wil via dit e-zine
maandelijks informeren over de eigen activiteiten en die van onderzoeks- en
beleidsgroepen in Vlaanderen actief in de mariene en kustgebonden
wetenschappen. Alle nuttige informatie van uw kant (zoals vacatures, nieuwe
projecten, vraag voor samenwerking, interessante symposia, etc.) wordt graag
ingewacht om in het eerstvolgende VLIZINE te worden opgenomen. Dit bericht
bereikt u via de VLIZINE rondzendlijst. Om u uit te schrijven, stuur een e-mail
naar info@vliz.be met in de subjectline:
‘unsubscribe VLIZINE’. Inschrijven op dezelfde manier met vermelding:
‘subscribe VLIZINE’. Archieven van dit e-zine zijn raadpleegbaar via deze link.
INHOUD
1. Kalender
1.1. De Noordzee-agenda
1.2. Gevolgen
van veranderingen in landgebruik voor estuaria en kustgebieden: ECSA symposia
1.3. Littoral
2004 nadert met rasse schreden
1.4. Vluchten
kan niet meer? Overstromingsrampen voorkomen: een studiedag
1.5. EurOCEAN2004 leidt tot historische Galway Declaration over
Europese zeeën
1.6. Hoe
vrijwilligers inschakelen bij het registreren van de levende rijkdommen van de
zee?
1.7. Oostendse
Havendag en Visserijfeesten: maritieme sfeer verzekerd!
1.8. Internationale Week van de Mariene Wetenschappen en
Technologie
1.9. Zin
in een geleide zomerwandeling aan de Vlaamse kust?
2. Publicaties
2.1. Vlaamse Kustatlas in de maak
2.2. ‘Waaien de duinen nooit weg?’: nieuw informatief
kinderboek over de zee
2.3. De toekomst van de offshore windenergiesector in België
2.4. Vis eten met een goed geweten: ‘De goede visgids’
2.5. Volledige reeks rapporten van de Antarctische Belgica
expeditie (1897-1899) nu in VLIZ bibliotheek
3.
Vacatures/beurzen/fondsen
3.1. Senior marien bioloog gezocht aan het NIOO-CEME Yerseke
3.2. Speuren
in het genetisch materiaal van Zeebaars en Zeebrasem: een doctoraatsbeurs aan
de KU Leuven
3.3.
ECOLAS werft projectmedewerker ‘Mariene, kust en havenstudies’ aan
3.4. Masters
opleiding ‘Tropisch Kustbeheer’ in Newcastle-upon-Tyne
4. Varia
4.1. Nog meer verkeer naar de Belgische kust? Raadpleeg de
Kustbarometer
4.2. Duinen, strand en zee als speelruimte
4.3. Nieuwe Belgische gedelegeerde binnen ICES
4.4. Vlaamse Vloot in een nieuw kleedje
4.5. Het
loopt de spuigaten uit met die zeezoogdieren…
4.6. Inhuldiging permanente tentoonstelling bezoekerscentrum De
Nachtegaal
4.7. Vlaanderen heeft een natuurkustmanager
4.8. Doctoraatsverdedigingen e.a.
5. Vraagbaak de
‘Zeeloods’
1.1. DE NOORDZEE-AGENDA
Na het succes van de voorgaande edities, kun je ervan op aan dat ook de
Noordzeedagen 2004 een voltreffer zullen worden. Dit Nederlands interactief
evenement met sprekers uit diverse overheden, kennisinstituten en andere
organisaties wordt dit jaar georganiseerd door het Rijksinstituut voor Kust en
Zee (RIKZ) en het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) onder
het motto ‘De Noordzee-agenda’. In Den Haag zullen de aanwezigen de kans
krijgen om de Noordzee beter te leren kennen als energiebron, als
transportmedium en als voedselbron. Meer info op http://www.noordzeedagen.nl
of via noordzeedagen@rikz.rws.minvenw.nl.
1.2. GEVOLGEN VAN
VERANDERINGEN IN LANDGEBRUIK VOOR ESTUARIA EN KUSTGEBIEDEN: ECSA SYMPOSIA
Zo luidt de titel van het 34ste symposium van de Estuarine &
Coastal Sciences Association (ECSA: http://www.ecsa-coast.org/),
dat van 13 tot 17 september 2004 plaatsvindt in het Franse Rouen (http://seine-aval.crihan.fr/ecsa38_symposium/).
Het symposium wordt medegeorganiseerd door het Seine-Aval Programme en de
American Estuarine Research Federation (ERF) en zal heel diverse aspecten van
onderzoek, beheer en beleid van deze kustgebieden belichten. Tevens willen de
organisatoren jonge onderzoekers extra kansen bieden om ervaringen uit te
wisselen.
Eén week vroeger (9-10 september) is de faculteit Wetenschappen van de
universiteit van Lissabon gastheer voor een ECSA Local Meeting getiteld:
‘Towards an integrated knowledge for the management of estuarine systems’. Hier
zal bijzondere aandacht gaan naar ontwikkelingen in estuariene wetenschappen en
beheer in het algemeen en meer in het bijzonder in Portugal, en naar
modellering, monitoring en andere instrumenten die van nut kunnen zijn voor het
beleid en het beheer van riviermondingen (http://www.io.fc.ul.pt/zoomar/ECSA/ERIC).
1.3. LITTORAL 2004 NADERT MET
RASSE SCHREDEN
Nog een 70-tal dagen te gaan en het is zover. Dan start in het
Schotse Aberdeen de tweede gemeenschappelijke conferentie van EUROCOAST en The
Coastal Union (gesteund door CoastNET), met als roepnaam ‘Littoral2004’ (http://www.littoral2004.org). Dit
belangrijke Europese evenement zal – net als in Porto twee jaar eerder – van 20
tot en met 22 september 2004 opnieuw vele honderden onderzoekers en beheerders
van kustgebieden aantrekken rond het centrale thema ‘Delivering sustainable
coasts: connecting science and policy’.
1.4. VLUCHTEN KAN NIET MEER?
OVERSTROMINGSRAMPEN VOORKOMEN: EEN STUDIEDAG
In de regio’s Zeeland, Oost- en West-vlaanderen en Essex zijn sinds de ramp van
1953 reeds heel wat projecten en studies over het vermijden van
overstromingsrampen de revue gepasseerd. Hierin berekent men kansen dat een
nieuwe overstromingsramp zich voordoet of beter nog, niet voordoet. Maar hoe
moeten we straks omgaan met klimaatsveranderingen en wat gedacht van zwakke
punten in de zeewering? Op 9 september 2004 zullen vertegenwoordigers uit elk
van de genoemde regio’s hun licht werpen op deze problematiek, vanuit de
verwezenlijkingen van het interregionaal project ESCAPE (‘European Solutions by
Co-operation And Planning in Emergencies, for coastal flooding’). In het kader
van dit project werden tal van producten ontwikkeld zoals: een
model-rampenplan, een ICT-systeem ter ondersteuning van besluitvorming bij
evacuaties, een hoogwaterinformatiesysteem en lesmaterialen voor scholen. De
‘Final Escape Conference’ vindt plaats in het Provinciaal Administratief
Centrum te Gent. Meer info is te verkrijgen via het congresbureau VCP: escape@v-c-p.nl.
1.5. EUROCEAN2004 MEETING
LEIDT TOT HISTORISCHE ‘GALWAY DECLARATION’ OVER EUROPESE ZEEËN
Het werd een historisch gebeuren afgelopen meimaand in het Ierse Galway. Meer
dan 550 topwetenschappers, beleidsmakers en vertegenwoordigers van de maritieme
sector uit de 25 Europese landen troffen elkaar op de EurOCEAN2004 meeting
(10-13 mei) om te bespreken hoe mariene wetenschappen en technologie kunnen
bijdragen tot de doelstelling om van de Europese Unie de meest competitieve
kenniseconomie ter wereld te maken, in een sfeer van duurzaamheid (http://www.eurocean2004.com). In de
‘Galway Declaration’ erkenden de deelnemers de cruciale rol die oceanen
vervullen ten aanzien van het klimaat, de koolstofkringloop en de
biodiversiteit op aarde, en de essentiële rol van marien onderzoek en
technologie als motor voor economische bedrijvigheid, in harmonie met de
leefomgeving. Ook de kritische betekenis van de European Research Area/7th
Framework Programme binnen deze doelstellingen kwam ruimschoots aan bod.
1.6. HOE VRIJWILLIGERS INSCHAKELEN
BIJ HET REGISTREREN VAN DE LEVENDE RIJKDOMMEN VAN DE ZEE?
Dat is de vraag die het Britse Marine Life Information Netwerk (MARLIN) en het
National Biodiversity Network willen voorleggen aan de deelnemers van een
studiedag op donderdag 29 juli 2004, in Streatham Court, University of Exeter.
Het fenomeen is wel bekend: heel veel tijdrovend biologisch veldwerk kan
perfect worden uitgevoerd door gedreven vrijwilligers, met als resultante een
betere kennis van het milieu. Door de banden tussen professioneel opgeleide
mensen en vrijwillige medewerkers verder aan te halen, wil men de
gegevensstroom vanuit het amateurveld zowel kwalitatief als kwantitatief
verhogen en afstemmen op lopende projecten uitgevoerd door beroepsmensen. In de
voormiddag komen een viertal sprekers hun visie uiteenzetten, in de namiddag
gevolgd door input van de deelnemers en workshops rond welbepaalde subthema’s
(zoals databanken, belang gegevens verzameld door vrijwilligers,
data-validering, enthousiasmeren vrijwilligers, etc.). Meer informatie kan
verkregen worden bij Jack Sewell, Guy Baker of John Parr op: marlin@mba.ac.uk.
1.7. OOSTENDSE HAVENDAG EN
VISSERIJFEESTEN: MARITIEME SFEER VERZEKERD!
Voor wie zich eens volop wil onderdompelen in de gezellige sfeer van het
visserijleven of de talrijke havenactiviteiten te Oostende beter wil leren
kennen, wordt zaterdag 4 september een absolute topdag. Dan staan de Oostendse
Havendag en Visserijfeesten weer garant voor een zeer ruim assortiment aan
activiteiten, die allen van dicht of van ver met de zee, de haven of de
visserij te maken hebben. Je kunt het zo gek niet bedenken of je vindt het in
en rond de haven van Oostende: demonstraties vissorteren en veilen,
scheepsmodellen, een maritieme antiek-, boeken- en curiosamarkt,
viskistenstapelwedstrijd, volksdansen en optredens, infostanden van
overheidsinstellingen, verenigingen en bedrijven, eet- en drankstandjes,
opendeur van een ferryboot, marineschip, baggerboot of scheepswerf, en ga zo
maar door. Nieuw is een stand ‘Maritieme schatten op zolder’, waar je als
eigenaar van zeevondsten terecht kan bij archeologen, die je helpen de herkomst
te bepalen. Het volledige programma vind je op: http://www.visserijfeesten.be.
1.8. INTERNATIONALE WEEK VAN DE MARIENE
WETENSCHAPPEN EN TECHNOLOGIE
Van 18 tot en met 22
oktober 2004 zal het Franse Brest bruisen van zeetechnologie en –wetenschap.
Die week vindt in de Bretoense havenstad immers de vierde editie van de Sea
Tech Week plaats, met een mix aan symposia, rondetafelgesprekken, een
technologische beurs en nog heel wat andere activiteiten (http://www.seatechweek-brest.org).
Onder de topics behandeld in de mini-symposia, zitten alvast boeiende
onderwerpen als: technologieën voor zoek- en reddingsacties op zee,
toekomstvisie op zeewetenschappelijk onderzoek, monitoring van kustgebieden
d.m.v. radar, maritiem crisismanagement, hernieuwbare energie op zee,
‘freakwaves’ en recente ontwikkelingen in remote sensing en
zeebodemkarakterisatie.
1.9. ZIN IN EEN GELEIDE
ZOMERWANDELING AAN DE VLAAMSE KUST?
Voor wie tijdens de
vakantie veeleer wil genieten van de mooie natuur aan de Vlaamse kust, is er
het zomerwandelprogramma van de vereniging Natuurpunt en de afdeling Natuur van
de Vlaamse leefmilieuadministratie AMINAL. Dagelijks organiseren beide
instanties geleide wandelingen van telkens 2,5 uur in 12 belangrijke gebieden
langs de kust. Van 1 juli tot en met 31 augustus 2004 kan men o.a. terecht in
het grootste duinencomplex van Vlaanderen
- de Westhoek -, de ‘parel van de IJzervallei’ - de Blankaart -, t.h.v.
het natuurontwikkelingsproject van de IJzermonding, de Blankenbergse/Zeebrugse
Fonteintjes of op het ‘groene strand’ van de Baai van Heist. Meer info op: http://www.natuurpunt.be/download/activecontents/ac535zomerfolder.pdf.
2.1. VLAAMSE KUSTATLAS
IN DE MAAK
Wie enige interesse heeft in wat er zich zoal afspeelt aan de Vlaamse kust,
komst straks opnieuw extra aan zijn trekken. Rond eind oktober verschijnt
immers de eerste Vlaamse Kustatlas, een publicatie van het Coördinatiepunt voor
Geïntegreerd Beheer van Kustgebieden (http://www.kustbeheer.be).
Deze Kustatlas zal in ruim 90 pagina’s en vele kaarten een boeiend overzicht
brengen van de typische kenmerken van onze kust, en ongetwijfeld een hebbeding
worden voor elke rechtgeaarde kustfanaat. De atlas behandelt thema’s als bv.
het fysisch milieu, het gebruik van de zee, toerisme, industrie, visserij,
natuur, zeewering en covert zowel de ondiepe zeegebieden binnen de
12-mijlsgrens als de zeereep en poldergebieden. De atlas kost 19,50 EUR (BTW
incl, verzendingskosten niet inbegrepen) en voorintekenen kan nog uiterlijk tot
15 augustus 2004: op VLIZ, t.a.v. Tessa Ruysschaert, Pakhuizen 45-52, 8400
Oostende. De betaling wordt na levering geregeld via factuur. Meer info: tessa.ruysschaert@vliz.be of op
+32-(0)59 34 21 47.
2.2. ‘WAAIEN DE DUINEN NOOIT
WEG?’: NIEUW INFORMATIEF KINDERBOEK OVER DE ZEE
Dat het Vlaams Instituut voor de Zee openstaat voor een zeer
breed gamma aan initiatieven – zolang ze maar met zee en kust te maken hebben –
blijkt ook uit de inhoudelijke steun die verleend werd aan de publicatie van
het informatieve boek ‘Waaien de duinen nooit weg?’. Dit jeugdboek is een
nieuwe uitgave van Clavis en auteur Dirk Musschoot en behandelt spontaan bij
kinderen opborrelende vragen over de zee zoals: Wat is het verschil tussen een zee en een oceaan?
Waarom is zeewater zout? Hoeveel zandkorreltjes liggen er op het strand? Hoe
ontstaan golven? Bestaan vliegende vissen echt? Hoe kan een schip drijven? Het
boekje kreeg op 11 juni jl. ruime persaandacht bij de voorstelling in het
bijzijn van Minister voor Noordzeezaken, Johan Vande Lanotte. De minister
benadrukte in zijn betoog dat kennis van de zee op alle niveaus noodzakelijk is
om tot een groter verantwoordelijkheidsgevoel en beter beheer te kunnen komen.
En daar draagt ‘Waaien de duinen nooit weg’ ongetwijfeld aan bij. Het boek (ISBN 90 5954 020 4) ligt in elke
boekhandel en kost 14,95 euro (http://www.clavis.be).
2.3. DE TOEKOMST VAN DE
OFFSHORE WINDENERGIESECTOR IN BELGIË
N.a.v. een workshop op 16 juni jl. te Brussel georganiseerd door het
studiebureau 3E met financiële ondersteuning van het Federaal
Wetenschapsbeleid, werden twee nieuwe rapporten voorgesteld die verband houden
met hernieuwbare energiewinning in België. Het betreft een studie van Geert
Palmers et al. getiteld:
‘Renewable Energy Evolution in Belgium 1974-2025’ en een rapport over ‘0ptimal
Offshore Wind Energy Developments in Belgium’ van de hand van Frans Van Hulle et al. Uit deze studies leren we o.a. dat de windenergiesector in
België – na een lange aanloopperiode – tussen 2001-2004 een jaarlijkse groei
van ruim 50% kende, en dat uitbouw van windparken op zee tot boven de grens van
300-500 MW capaciteit (eerste Thorntonbank project C-Power ca. 210 MW)
belangrijke nieuwe inspanningen in de uitbouw van het distributienetwerk op
land zullen vereisen. Concreet kan de geplande nieuwe hoogspanning van Slijkens
(Oostende) naar Koksijde soelaas brengen tot een limiet van 500 MW. Bij een nog
hogere capaciteit is een nieuwe 400 kV verbinding tussen Rodenhuize (Gent) en
de kust noodzakelijk. Bestelling van het rapport kan via de website van het
Federaal Wetenschapsbeleid: http://www.belspo.be
2.4. VIS ETEN MET EEN GOED
GEWETEN: ‘DE GOEDE VISGIDS’
Misschien stelt u zich, in deze tijden van onheilsberichten over de
overbevissing van de zeeën, ooit wel de vraag: welke vis kan ik eigenlijk nog
eten zonder mezelf mede verantwoordelijk te voelen voor de tanende visstand.
Wel, met ‘De Goede Visgids’ hebt u er alvast een bruikbare leidraad bij!
Stichting De Noordzee legde bijna 90 vissoorten op de ‘rooster’ en onderzocht
welke vissen, schaal- en schelpdieren ‘beste keuze’ zijn en welke beter kunnen
gemeden worden. En wat blijkt: geen probleem voor gekweekte oesters en mosselen
of Haring, maar een heel ander verhaal voor Zeeduivel (‘lotte’ of staartvis),
Schol, Tong, Noordzee Kabeljauw of Paling… Het mooi geïllustreerde en 144
pagina’s tellende boek (ISBN 90 6097 65 .9) is verkrijgbaar in de boekhandel
voor 15 EUR. Wie graag nog een stapje verder wil gaan in zijn/haar duurzaam
consumptiegedrag, vindt extra tips op http://www.goedevis.nl.
2.5. VOLLEDIGE REEKS
RAPPORTEN VAN DE ANTARCTISCHE BELGICA EXPEDITIE (1897-1899) NU IN VLIZ
BIBLIOTHEEK
De ‘Belgica-expeditie’ o.l.v. Adrien de Gerlache de Gomery zorgde destijds voor
een primeur. Het was de eerste expeditie in de
geschiedenis die erin slaagde te overwinteren op Antarctica (1897-1899). Deze
Belgische wetenschappelijke expeditie bracht belangrijke onderzoeksresultaten
mee, die tussen 1901 en 1949 werden neergeschreven in een uitgebreide reeks
studierapporten. Dankzij
een milde schenking vanwege Ms. Michala Ovens, de bibliothecaris van ICES, is
de VLIZ bibliotheek sinds kort de trotse bezitter van de volledige reeks
wetenschappelijke rapporten (91 volumes) van deze Belgica Antarctica Expeditie
(http://www.vliz.be/docs/libac/ac210.pdf).
Wie deze rapporten wil consulteren is steeds welkom in de VLIZ bibliotheek
(tijdens kantooruren).
3.1. SENIOR MARIEN
BIOLOOG GEZOCHT AAN HET NIOO-CEME YERSEKE
Het Centrum voor Estuariene en Mariene Ecologie te Yerseke (NIOO-CEME) heeft
een internationale faam op het vlak van modellering en studie van
biogeochemische cycli in kustgebieden en wil die expertise nu ook verder
uitbreiden tot de specifieke rol van onderscheiden soorten binnen het
ecosysteem. Daarvoor zoekt ze – bij voorkeur – een marien bioloog/ecoloog met
bewezen wetenschappelijke merites. Over deze vacature, die een periode van vijf
jaar beslaat, kan bijkomende info worden gevonden op: http://www.nioo.knaw.nl of (voor de
algemene context) op de site van het MARBEF consortium (http://www.marbef.org). Geïnteresseerden
dienen sollicatiebrief met vermelding referentienummer (CEME – ES – 04078), CV
en drie referentiepersonen voor 15 augustus over te maken aan prof. Carlo Heip,
centre director CEME, NIOO-KNAW, P.O. Box 140, 4400 AC Yerseke, The
Netherlands.
3.2. SPEUREN IN HET GENETISCH
MATERIAAL VAN ZEEBAARS EN ZEEBRASEM: EEN DOCTORAATSBEURS AAN DE KU LEUVEN
In het kader van het FP6 Network of Excellence ‘Marine Genomics Europe’ (http://www.sb-roscoff.fr/marine-genomics-europe)
is een doctoraatsbeurs voor een periode van drie jaar beschikbaar aan het
Leuvense Laboratorium voor Aquatische Ecologie. De job, die ingaat op 1 oktober
2004, behelst de analyse van EST (‘Expressed Sequence Tags’) data van Zeebaars
en Zeebrasem en het verwerken in een databank. Kandidaten dienen te beschikken
over een MSc of gelijkwaardig diploma in natuur- of biowetenschappen, een
excellent wetenschappelijk curriculum, een interesse in mariene wetenschappen
en perfecte kennis van het Engels. Training op het vlak van bioinformatica en
programmeren zal worden voorzien, evenals doorgedreven opleiding in genoom
analyse. Geïnteresseerden dienen uiterlijk 15 augustus 2004 sollicitatiebrief,
CV met vermelding van relevante opleidingsonderdelen, en drie
aanbevelingsbrieven op te sturen naar prof. Filip Volckaert, Katholieke
Universiteit Leuven, Laboratorium voor Aquatische Ecologie, onderzoeksgroep
Visgenetica, Ch. de Bériotstraat 32, B-3000 Leuven.
3.3. ECOLAS WERFT
PROJECTMEDEWERKER ‘MARIENE, KUST EN HAVENSTUDIES’ AAN
Het Belgische milieubedrijf ECOLAS zoekt voor dringende indiensttreding een
projectmedewerker ‘Mariene, kust en havenstudies’ met brede interesse voor
milieu. De kandidaat zal – met vestiging te Antwerpen – diverse
milieubeleidsstudies m.b.t. kustzonebeheer, marien milieu en havens worden
voorgeschoteld, en ook ondersteuning geven aan de uitvoering van beleidsstudies
op het vlak van het leefmilieu in het algemeen. Het gewenste profiel vereist
een relevant universitair diploma, bij voorkeur min. 2 jaar mariene
onderzoekservaring en een brede interesse inzake milieu. Geïnteresseerden
sturen hun CV en een begeleidende schrijven met motivatie naar ECOLAS nv.,
t.a.v. Anne Baert, Lange Nieuwstraat 43, B-2000 Antwerpen of per e-mail: anne.baert@ecolas.be. Bijkomende info
kan telefonisch worden verkregen op: +32/(0)3 233 07 03.
3.4. MASTERS OPLEIDING
‘TROPISCH KUSTBEHEER’ IN NEWCASTLE UPON TYNE
Misschien speelt u met het idee om in tropische wateren een professionele
toekomst uit te bouwen en bent u op zoek naar de passende opleiding? Dan is de
Masters opleiding ‘Tropisch Kustbeheer’ georganiseerd in het Engelse
Newcastle-upon-Tyne wel iets voor u. U leert er diverse aspecten van beheer in
zowel het landgebonden als zeewaartse deel van kustgebieden beter kennen en
interageert ten volle met experten van over gans de wereld. De 1-jarige
opleiding richt zich specifiek naar professionelen uit de gouvernementele
ontwikkelingssamenwerking, consultants, beheerders of licentiaten met tropische
ervaring en bestaat uit twee delen: lessen, workshops en veldwerk van september
tot maart, en werken aan een reeks papers van april tot augustus, afgesloten
door een mondelinge ondervraging in september. Interesse? Contacteer dan Ann
Bridges (a.e.bridges@ncl.ac.uk) of
bezoek de site: http://www.ncl.ac.uk/marine/.
4.1. NOG MEER VERKEER
NAAR DE BELGISCHE KUST? RAADPLEEG DE KUSTBAROMETER
De ‘Duurzaamheidsbarometer voor de Kust’ volgt de evolutie op
van 20 thema’s of ‘indicatoren’ aan de Belgisch/Vlaamse kust. Na de evaluatie
op de studiedag van 20 februari 2004, onderging de website met de hulp van vele
experts een kwaliteitsslag. Ondertussen werden ook voor heel wat indicatoren de
meest recente gegevens toegevoegd. Bekijk zelf hoe het gesteld is met de
verkeersdrukte naar de Belgische kust, het verblijfstoerisme, de
inkomensspanning, de verouderingsgraad en nog veel meer op http://www.kustbeheer.be/indicatoren.
We kunnen u bovendien aanraden eens te surfen naar de gloednieuwe rubriek
“projecten” op www.kustbeheer.be. U
vindt er informatie over strandbeheer, over spelen in de duinen, over ruimtelijke
planning op strand en dijk, de communicatiecampagne aan de Kust en over
Duurzaam Kustbeheer in België. Dit laatste onderdeel geeft u een schat aan
informatie over kustbeheer. Dit is het resultaat van het Europese Project
TERRA-Coastal Zone Management, dat uitgevoerd werd door de afdeling Kust van de
Vlaamse Gemeenschap en de provincie West-Vlaanderen.
4.2. DUINEN, STRAND EN ZEE ALS SPEELRUIMTE
Het strand en de duinen zijn schitterende speelterreinen. De duinen hebben
echter niet alleen een toeristische, recreatieve functie, maar ook een
belangrijke natuurfunctie. Daarnaast is er ook het aspect van de zeewering: de
bescherming van het achterliggend land tegen het geweld van de zee… Tot slot
hangen een aantal economische activiteiten heel specifiek samen met die kust.
Om al deze, soms tegenstrijdige belangen te duiden en te verzoenen, werd door
het Coördinatiepunt Duurzaam Kustbeheer (de Provincie
West-Vlaanderen, de Vlaamse overheid en het Vlaams Instituut voor de Zee) en de
Provinciale Jeugddienst een affiche ontwikkeld. Het thema wordt op een ludieke en jeugdige wijze behandeld:
wat doe je best waar, en wat doe je beter niet? Elke activiteit heeft immers
een ideale plaats waar men er voluit kan voor gaan. De lezer zoekt de
mogelijkheden én de angeltjes! En… wordt uitgedaagd om creatief
deze waardevolle speelruimte te benutten. De poster zal verdeeld
worden in jeugdlokalen,
jeugdverblijfcentra en toeristische diensten aan de kust. Meer info:
Katrien Devliegher (050 40 33 29) of Kathy Belpaeme (059 34 21 41). U kunt de
poster ook terugvinden op www.kustbeheer.be
onder de rubriek publicaties.
4.3. NIEUWE BELGISCHE
GEDELEGEERDE BINNEN ICES
Traditioneel wordt elk land binnen de International Council for the Exploration
of the Sea (ICES) vertegenwoordigd door twee ‘national delegates’. Dit geldt
ook voor België. Sinds 1 april 2004 is dr. Roland Fonteyne (Departement voor
Zeevisserij – DvZ/CLO) de nieuwe gedelegeerde voor ons land inzake visserij. De
tweede gedelegeerde is dr. Georges Pichot (BMM). Binnen het Departement voor
Zeevisserij (http://www.dvz.be) fungeert dr.
Kris Cooreman nu als departementshoofd ad-interim.
4.4. VLAAMSE VLOOT IN
EEN NIEUW KLEEDJE
Op 1 mei 2004 schoot DAB Vloot officieel uit de startblokken. Deze Dienst met
Afzonderlijk Beheer Vloot vloeit voort uit de vroegere afdeling Vloot van de
Vlaamse administratie Waterwegen en Zeewezen, die instaat voor het beheer van
de Vlaamse vloot (om en bij de 45 schepen) en voor de vaarwegmarkering (ca. 280
boeien). Door het omvormen naar een intern verzelfstandigde bedrijfseconomische
entiteit wil DAB-V – met zijn personeelsbestand van ca. 560 eenheden
–flexibeler kunnen inspelen op de in tijd wisselende behoeften van haar
klanten. DAB Vloot heeft zijn directiezetel te Oostende, maar heeft ook twee
belangrijke buitendiensten te Vlissingen en Antwerpen. Het hoofd van de
vroegere afdeling Vloot, ir. Eric Blomme, krijgt de opdracht de nieuwe afdeling
Maritieme Dienstverlening in zijn oprichting te begeleiden en verder uit te
bouwen. DAB Vloot wordt sinds 1 mei geleid door kapitein Yves Goossens,
overgekomen uit URS, de Unie van Redding- en Sleepdienst. Kapitein Goossens is
licentiaat in de nautische wetenschappen en heeft voor zijn indiensttreding bij
URS, van 1987 tot 1998, een actieve loopbaan op zee vervuld bij de CMB-groep.
In de loop van de jaren schoolde kapitein Goossens zich constant bij en
beschikt hierdoor nu bijkomend o.a. over een Master diploma Business
Administration (Newport University – USA) en tal van waardevolle certificaten.
Daarnaast fungeerde hij als commissaris en/of promotor van tal van studies en
thesissen, en is hij gastdocent aan de universiteit Gent en aan de Newport Business
Academy (Breda).
4.5. HET LOOPT DE
SPUIGATEN UIT MET DIE ZEEZOOGDIEREN
Er blijkt zich iets merkwaardigs voor te doen. Sinds oktober 2003 zijn reeds vier
Bultruggen aangespoeld op Nederlandse stranden, naast de waarneming van enkele
levende exemplaren voor de kust. Het laatste exemplaar dateert van 22 juni jl.,
een aangespoeld exemplaar op het Waddeneiland Vlieland (http://home.planet.nl/~camphuys/CetaceaSpr2004.html).
Nochtans werd deze soort nooit eerder gemeld in Belgische of Nederlandse
wateren... Daarnaast waren er in mei-juni ook waarnemingen van andere walvissen
t.h.v. de Belgische of Nederlandse kusten, met o.a. een levende Potvis
parmantig rondzwemmend voor Zeebrugge-Blankenberge op 5 mei (http://www.mumm.ac.be/NL/Management/Nature/search_strandings.php),
een dode, drijvende Gewone Vinvis voor de kust t.h.v. de Nieuwe Waterweg begin
juni, een Dwergvinvis op 10 juni gesignaleerd nabij Texel, en een aangespoelde
Potvis op Vlieland op 26 juni.
Maar ook kleinere zeezoogdieren waren dit voorjaar opvallend talrijk in de
Zuidelijke Noordzee. Zo konden tellers van het Instituut voor Natuurbehoud op
één dag varen aan boord van de Zeeleeuw (26 april 2004), niet minder dan 59
Bruinvissen en een groep van resp. 3 en 8 Witsnuitdolfijnen waarnemen in
Belgische mariene wateren! Ook in Nederland waren er opvallend veel
waarnemingen van beide soorten en bleken honderden foeragerende Jan van Genten
begin mei vlak onder de kust van Texel te foerageren, een zeer ongebruikelijk
zicht.
Zeebiologen vermoeden dat dit alles geen toeval is, maar te maken heeft met
grootschaliger verschuivingen in het voedselaanbod binnen de Noordzee, waardoor
viseters als zeevogels en zeezoogdieren in het noordelijk deel van de Noordzee
in de problemen komen, en derhalve afzakken naar zuidelijker regionen.
Aanwijzingen hiervoor zijn o.a. de barslechte broedresultaten van heel wat
zeevogels in kolonies in de noordelijke Noordzee dit jaar en de aantoonbare
veranderingen in de samenstelling van het Noordzee-plankton. Als schuldige
hiervoor wordt de opwarming van het klimaat aangewezen.
4.6. INHULDIGING
PERMANENTE TENTOONSTELLING BEZOEKERSCENTRUM DE NACHTEGAAL
Het is zover. De
permanente tentoonstelling in het Vlaamse Bezoekers- en Natuureducatiecentrum
voor de kust, ‘De Nachtegaal’, is op vrijdag 9 juli officieel geopend. Daarmee
is een hoofdstuk afgesloten van lange voorbereiding en onzekerheid, en kan
AMINAL-Natuur het zomerseizoen ingaan met een nieuwe parel op de kroon. Het
centrum is gelegen in een rustige omgeving in de westelijke uithoek van onze
kust (De Panne) en is het bezoeken meer dan waard!
4.7. VLAANDEREN HEEFT
EEN NATUURKUSTMANAGER
Sinds 1 april 2004 heeft Natuurpunt een natuurkustmanager, Bart Slabbinck, in
haar rangen. De aanwerving was mogelijk dankzij de goedkeuring van een project
in het kader van het kustactieplan door Vlaams minister van toerisme Renaat
Landuyt. De taak van Bart bestaat erin natuur en recreatie in het kustgebied
wat beter op mekaar te laten inspelen. Grosso modo betekent het twee zaken:
meewerken aan de uitbouw van de recreatieve troeven van de Uitkerkse Polder
binnen het lopende Life-project (met onder andere de uitbreiding van het
bezoekerscentrum en het uitwerken van een ganzenkoffer) en op zoek gaan naar
nieuwe acties/partners. Voor dat laatste wordt gedacht aan het linken van de
natuurgebieden met de kustfietsroute, het creëren van een systeem van groene
haltes, ... en uiteraard een stevige portie informeren en sensibiliseren naar
recreanten, scholen,... Meer info: Bart Slabbinck, natuurkustmanager
Natuurpunt, bart.slabbinck@natuurpunt.be
4.8. DOCTORAATSVERDEDIGINGEN
e.a.
We zouden het erg op prijs stellen als alle onderzoekers die de datum van hun
verdediging reeds kennen, of postuum het resultaat van de verdediging willen
kenbaar maken, dit zouden laten weten aan jan.seys@vliz.be
Op 7 juli 2004 verdedigde Ilse De
Mesel met
verve haar doctoraatsproefschrift over ‘Nematoden
geassocieerd met fytodetritus in schorren: kolonisatiepatronen en soort- en
diversiteitsafhankelijke invloed op afbraakprocessen’, en dit aan de
Gentse Universiteit (vakgroep Biologie).
Eén dag later (8 juli 2004) was het de beurt aan Dirk
Bogaert, die
het ‘Natuurbeleid in Vlaanderen:
Natuurontwikkeling en draagvlak als vernieuwingen’ (met aandacht
voor de polder van Uitkerke) onder de loep nam. Het werd een waar
‘export-verhaal’, want het doctoraat werd afgelegd aan de Katholieke
Universiteit Nijmegen, onder het goedkeurende oog van een 80-tal meegereisde
Vlaamse sympathisanten!
Verder willen we u ook de eer die dr. Farid
Dahdouh-Guebas te
beurt viel, niet onthouden. Deze onderzoeker van de Vrije Universiteit Brussel
mocht op 28 mei de Prijs
Ontwikkelingssamenwerking van de Directie-Generaal
Ontwikkelingssamenwerking ontvangen voor zijn originele studie naar de actieve
betrokkenheid van lokale onderzoekers bij wetenschappelijke publicaties
uitgevoerd in de derde wereld door onderzoekers uit geïndustrialiseerde landen.
Van harte gefeliciteerd!
5. VRAAGBAAK DE ‘ZEELOODS’
Via deze rubriek kan iedereen oproepen lanceren voor samenwerking, gezamenlijk
gebruik van materiaal, vraag naar levende en andere monsters, enz. De
informatie dient gestuurd te worden naar Jan Seys. We nemen het bericht op in de
vraagbaak van één van de volgende VLIZINES.
Het secretariaat van de European
Society for Marine Biotechnology (ESMB: http://www.esmb.org
) wil zijn draagvlak in België uitbreiden en wil graag bijkomende leden uit ons
land opnemen binnen haar organisatie (momenteel slechts 2 Belgen…). Wie
interesse vertoont kan contact opnemen met Mrs. Margaret Searle (m.searle@hw.ac.uk).
DISCLAIMER
VLIZINE heeft als doel informatie te verstrekken. Eventuele standpunten zijn
die van de auteurs e
n stemmen niet noodzakelijk overeen met die
van het VLIZ. Het VLIZ is niet verantwoordelijk voor enige schade opgelopen ten
gevolge van foutieve of verkeerd geïnterpreteerde informatie in dit e-zine,
noch voor de inhoud van websites waarnaar verwezen wordt.
Uw adres opgenomen in onze e-zine rondzendlijst wordt niet aan derden
doorgegeven zonder uw toestemming en wordt niet gebruikt voor commerciële
doeleinden.
COPYRIGHT
Copyright © 2004 Vlaams Instituut voor de Zee. Delen uit dit e-zine mogen in
andere publicaties worden overgenomen, maar uitsluitend met bronvermelding.
Deze publicatie mag wel in haar geheel ter kennismaking worden doorgestuurd
naar derden.
LID WORDEN
VAN HET VLIZ KAN
Meer info vindt u op onze website.
WEBSITE
http://www.vliz.be
VLIZ
Vlaams Instituut voor de Zee vzw
Flanders Marine Institute
Vismijn Pakhuizen 45-52 - B-8400 Oostende, Belgium
Tel. +32/(0)59 34 21 30
Fax +32/(0)59 34 21 31
http://www.vliz.be