Akoestisch ontvangersnetwerk voor vissen | Vlaams Instituut voor de Zee
 

Vlaams Instituut voor de Zee

Platform voor marien onderzoek

Akoestisch ontvangersnetwerk voor vissen

Een akoestisch ontvangersnetwerk voor vissen is een ideale manier om het gedrag en migratie van zowel mariene als zoetwatervissen te bestuderen en in kaart te brengen. Dit akoestisch ontvangersnetwerk is gebaseerd op akoestische telemetrie. Met een chirurgische ingreep wordt een zendertje in de buik van de vissen geplaatst. In het Belgisch deel van de Noordzee en de Westerschelde is een permanent akoestisch netwerk geïnstalleerd.

Hoe werkt een akoestisch ontvangersnetwerk voor vissen?

Het akoestisch ontvangersnetwerk voor vissen is gebaseerd op akoestische telemetrie. Deze techniek is vergelijkbaar met die van de SOund NAvigation and Ranging (SONAR) apparatuur (singlebeam en multibeam sonar). Echter, de akoestische merken (‘tags’) die in de vissen geplaatst worden, produceren zelf het geluid dat door de ontvanger wordt opgevangen. Hier zit dus het verschil in techniek met de sonar apparatuur: de geluidsproducent is niet dezelfde als de ontvanger van het geluid.

Het implanteren van de akoestische merken (‘tags’) gebeurt operatief waarbij de vis volledig onder narcose gebracht wordt en de ‘tag’ in de buikholte aangebracht wordt. Het gedeelte dat ‘luistert’ naar de geluidssignalen van de merken bestaat uit minimaal vier hydrofoons (onderwater microfoons), een ontvanger en een computer. Wanneer een ‘getagde’ vis dan in de buurt van een akoestische ontvanger zwemt, kan de plaats van de vis binnen het studiegebied bepaald worden op basis van het verschil in aankomsttijd van het akoestische signaal bij de vier hydrofoons. De zenders kunnen gedetecteerd worden door de ontvangers met een bereik van 400 m en worden meestal op de hoeken van het studiegebied geplaatst.

  Foto's

Waarom een akoestisch ontvangersnetwerk voor vissen gebruiken?

  • Akoestische telemetrie is een kost-efficiënte manier om gedrag en migratie van vissen in beeld te brengen en op lange termijn op te volgen zonder de vissen te storen
  • De techniek kan gebruikt worden om bijvoorbeeld de effecten van offshore windmolens in te schatten op het gedrag van vissen
  • Belangrijke voedings- en overwinteringsgebieden kunnen gelokaliseerd worden.

Enkele studies:

  • Onderzoek naar het gedrag van de Europese volwassen paling (Anguilla anguilla L.) in het estuarium:

    Verhelst, P. et al. (under review)

  • Acoustic telemetry as a tool for cod stock assessment:

Verhelst, P. et al. (2016).

  • Onderzoek van een nieuwe migratieroute van de Europese schieraal (Anguilla anguilla L.)in de Noordzee:

Verhelst P. et al. (under review).

 

Technische details

Het akoestisch ontvangersnetwerk voor vissen dat het VLIZ ter beschikking heeft, is een VEMCO fish acoustic reciever network en bevat volgende technische kenmerken:

  • Zendertje
  • Ontvanger:
    • 308 mm lang x 73 mm diameter
    • Gewicht: 1190 g (lucht), 50 g (water)
    • Maximum diepte: 500 m
    • Ontvangingsfrequentie: 69 kHz
  • Meer technische details kan je hier terugvinden.

Gebruik maken van het akoestisch ontvangersnetwerk voor vissen?

Gelieve het VLIZ te contacteren voor meer informatie over onze uitleendienst.

Gebruik en voorwaarden

Opgelet! Indien u als wetenschapper gebruik maakt van het akoestisch ontvangersnetwerk voor vissen dat door het VLIZ ter beschikking gesteld wordt, gelieve daar dan als volgt aan te refereren in uw publicaties: "Dit werk werd ondersteund door data & infrastructuur beschikbaar gesteld door het Vlaams Instituut voor de Zee (VLIZ), in het kader van de Vlaamse bijdrage aan het LifeWatch project."

Financiering

Financiering door LifeWatch en VLIZ